“ΕΝΑΣΤΡΑ”, ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΔΥΟ ΧΡΟΝΙΑ…

Του Γιώργου Τοζίδη

Ένας φανταστικός πολιτικός απολογισμός

 

Βρισκόμαστε στο σωτήριο έτος 2011, Νοέμβρης, 2 χρόνια από την τρίτη πανελλαδική σύσκεψη του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. και κρίνουμε ότι είναι ευκαιρία για έναν μικρό απολογισμό της εφαρμογής των αποφάσεων για το νέο τρόπο διαχείρισης των οικονομικών του. Θυμίζουμε ότι, με απόφαση της πανελλαδικής σύσκεψης, το 70% της κρατικής επιχορήγησης και των βουλευτικών αποζημιώσεων κατατίθεται  στο ταμείο του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. προκειμένου να χρηματοδοτηθούν συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και παρεμβάσεις. Η χρησιμοποίηση των οικονομικών πόρων, σύμφωνα με την απόφαση της σύσκεψης, πρέπει να αποσκοπεί στην αποεμπορευματοποίηση συγκεκριμένων υπηρεσιών και στην επιστροφή των πόρων στους πολίτες με την παροχή δωρεάν υπηρεσιών. Για την υλοποίηση των παραπάνω αποφασίσθηκε η δημιουργία εναλλακτικών στεκιών της ριζοσπαστικής αριστεράς σε υποβαθμισμένες συνοικίες των μεγάλων πόλεων. Ας δώσουμε όμως τον λόγο στον Χ.Π.*, που ήταν ο πρώτος συντονιστής της επιτροπής (για 6 μήνες, αφού με βάση άλλη απόφαση της σύσκεψης, σε όλες τις θέσεις θα υπήρχε εναλλαγή με ελάχιστο διάστημα τους 6 μήνες και μέγιστο τους 16) που ανέλαβε την υλοποίηση των συγκεκριμένων αποφάσεων της σύσκεψης.

«Όσο πρωτοποριακή και προκλητική, για τα ελληνικά δεδομένα, ήταν η παραπάνω απόφαση, άλλο τόσο δύσκολη (έως ανεφάρμοστη) μας φαινόταν στην αρχή η υλοποίησή της. Η δημιουργία των εναλλακτικών στεκιών της ριζοσπαστικής αριστεράς (ΕΝΑ.ΣΤ.Ρ.Α.) απαιτούσε την κινητοποίηση, τουλάχιστον στην αρχή, μεγάλου αριθμού συντρόφων και συντροφισσών σε καθημερινή και εθελοντική βάση και δεν ήμασταν αισιόδοξοι ότι θα βρίσκαμε ανταπόκριση. Είχαμε την εμπειρία από τη λειτουργία των στεκιών για τους μετανάστες και τις μετανάστριες, αντλήσαμε γνώσεις και εμπειρίες από τη λειτουργία ανάλογων στεκιών στην Ευρώπη (π.χ. τα κοινωνικά κέντρα στην Ιταλία, τη 10ετία του 1970) αλλά οι αμφιβολίες παρέμεναν. Παρόλα αυτά, έχοντας κατά νου ότι και «η πιο μεγάλη πορεία ξεκινά με το πρώτο βήμα», σχεδιάσαμε τη δημιουργία των πρώτων 10 στεκιών (5 στους δήμους της  Αθήνας, 3 στη Θεσσαλονίκη, 1 στον Πειραιά και 1 στην Πάτρα). Σχεδιάσαμε τους χώρους (με τη βοήθεια των συντρόφων / ισσών αρχιτεκτόνων) ώστε να είναι δυνατή η παροχή συγκεκριμένων υπηρεσιών και θέσαμε τις προϋποθέσεις για τον εξοπλισμό (Η/Υ, έπιπλα κλπ). Ας μην ξεχνάμε ότι οι οικονομικοί πόροι που είχαμε στη διάθεσή μας ήταν περιορισμένοι και έπρεπε να πετύχουμε τον καλύτερο δυνατό συνδυασμό. Παρέμενε ζητούμενο η ανεύρεση των συντρόφων και συντροφισσών που θα κάλυπταν τις ανάγκες για τη λειτουργία των στεκιών.»

Η Ε.Π. μας περιγράφει τις δραστηριότητες των στεκιών. «Πρέπει να παραδεχτώ ότι στην αρχή ήμασταν πολύ διστακτικοί γιατί είναι γεγονός ότι η δυτική πλευρά των πόλεων μας ήταν σχετικά άγνωστη. Άρα έπρεπε στην αρχή να μιλήσουμε με συντρόφους και συντρόφισσες που έμεναν σε αυτές τις περιοχές και να κάνουμε μια χαρτογράφηση αυτών των αναγκών. Με αυτήν τη διαδικασία θα διαπιστώναμε και τις ανάγκες σε συγκεκριμένες ειδικότητες συντρόφων και συντροφισσών. Από αυτές τις συζητήσεις προέκυψαν οι ανάγκες για μαθήματα χρήσης Η/Υ, παροχής δωρεάν υπηρεσιών διαδικτύου, εκπαιδευτικής υποστήριξης (μεγάλο ζήτημα που μας έφερε σε ρήξη με τα τοπικά φροντιστήρια), σεμινάρια εργασιακών δικαιωμάτων, υπηρεσίες προληπτικής  ιατρικής, φροντίδας παιδιών, ψυχολογικής υποστήριξης κακοποιημένων γυναικών και παιδιών, οικονομικών συμβουλών για δάνεια κλπ. Η χαρτογράφηση των αναγκών μάλλον αύξησε τους δισταγμούς και τις αμφιβολίες μας, ιδιαίτερα αν προσθέσουμε στα παραπάνω και την ανάγκη για πολιτική δουλειά, αλλά ευτυχώς επικράτησαν οι πιο αισιόδοξοι. Έτσι ξεκίνησαν όλα…».

Πράγματι, όσοι και όσες από εμάς παρακολουθήσαμε την προετοιμασία για το άνοιγμα των στεκιών, αιφνιδιαστήκαμε ευχάριστα όταν ανακοινώθηκε, 6 μήνες μετά τη πανελλαδική σύσκεψη, το πιλοτικό άνοιγμα των τριών πρώτων στεκιών στο Περιστέρι, στο Κερατσίνι του Πειραιά και στον Εύοσμο Θεσσαλονίκης. Αλλά ας συνεχίσουμε με τη μαρτυρία των «πρωταγωνιστών-τριών». Ο λόγος στον Δ.Τ., συντονιστή της επιτροπής της Θεσσαλονίκης, που καταθέτει τη μαρτυρία του για το πρώτο στέκι που λειτούργησε στον Εύοσμο.

«Δεν νομίζω ότι θα πρωτοτυπήσω αν πω ότι ήμασταν πολύ επιφυλακτικοί όταν αναλάβαμε να στήσουμε το «ΕΝΑ.ΣΤ.Ρ.Α.» στον Εύοσμο. Οι δυσκολίες ξεκίνησαν από την ανεύρεση του χώρου. Παρά το ότι, λόγω της κρίσης, βρίσκαμε πολλούς κατάλληλους χώρους που νοικιάζονταν, οι ιδιοκτήτες τους ήταν επιφυλακτικοί έως αρνητικοί. Τέλος πάντων, βρέθηκε τελικά ένας χώρος που κάλυπτε τις προδιαγραφές που είχε θέσει η επιτροπή. Ο χώρος ανακαινίσθηκε και διαμορφώθηκε κατάλληλα με την εθελοντική δουλειά συντρόφων και συντροφισσών και τα εγκαίνια έγιναν με ένα μεγάλο γλέντι. Οι κάτοικοι της περιοχής μάς αντιμετώπιζαν με καχυποψία. Τον πρώτο καιρό στο στέκι έρχονταν μόνο νέες και νέοι για χρήση του διαδικτύου. Με τις πρωτοβουλίες δημοσιοποίησης που πήραμε (κινηματογραφικές προβολές, μουσικές βραδιές), ξεκίνησαν τα μαθήματα χρήσης των Η/Υ και διοργανώθηκαν τα πρώτα σεμινάρια για τα εργασιακά δικαιώματα. Η αρχή είχε γίνει…».

Για τη σημερινή κατάσταση στο στέκι, μας ενημερώνει η Δ.Χ. «Σήμερα, εκτός από τα παραπάνω, δίνονται ιατρικές πληροφορίες από συντρόφους και συντρόφισσες της θεματικής υγείας (δυο φορές την εβδομάδα), λειτουργεί χώρος δημιουργικής απασχόλησης παιδιών ηλικίας 3 έως 6 χρονών, παρέχεται διδακτική υποστήριξη σε παιδιά του δημοτικού με την ευθύνη φοιτητών και φοιτητριών των αντίστοιχων σχολών (κατά τις απογευματινές ώρες) και λειτουργεί τηλεφωνική γραμμή ψυχολογικής υποστήριξης για κακοποιημένες γυναίκες και παιδιά. Πρόσφατα ολοκληρώθηκε το σεμινάριο ανάγνωσης του «Κεφαλαίου» που διοργάνωσε ο Α.Τ. και παρακολούθησαν 30 εργαζόμενοι/ες και φοιτητές/ τριες. Τις καθημερινές επισκέπτονται το στέκι 30 με 50 άτομα ενώ τα σαββατοκύριακα ο αριθμός ξεπερνά τα 100. Οι πόροι για τη λειτουργία του στεκιού προέρχονται από τη λειτουργία του καφενείου, που προσφέρει βιολογικά προϊόντα και τις εισφορές των μελών ενώ δεν λείπουν και οι προσφορές από τους κατοίκους της περιοχής (χρήματα, υπηρεσίες και τρόφιμα). Στη Θεσσαλονίκη, εδώ και 6 μήνες, λειτουργούν ακόμη 2 στέκια στη Σταυρούπολη και τη Νεάπολη και τα μηνύματα είναι εξίσου ενθαρρυντικά. Θα ήταν άδικο αν κλείνοντας αυτή την αναφορά μου δεν μνημόνευα την εθελοντική προσφορά τόσων πολλών μελών του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. που αγκάλιασαν από την πρώτη στιγμή όλα τα στέκια και αποτέλεσαν τον κρίσιμο παράγοντα για την επιτυχία τους».

Η Κ.Τ. είχε δραστηριοποιηθεί στις αρχές της δεκαετίας του ’90, στη τηλεφωνική γραμμή SOS της φεμινιστικής ομάδας «ΚΑΤΙΝΑ». Σήμερα δραστηριοποιείται στην αντίστοιχη γραμμή του στεκιού στη Σταυρούπολη.

«Ήταν μια ευχάριστη έκπληξη για μένα η πρόταση που δέχθηκα από την τοπική επιτροπή του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Η ελληνική αριστερά ελάχιστες φορές θέλησε να περάσει από την πολιτική καταγγελία στην προσπάθεια άμεσης παρέμβασης για να δώσει λύσεις ή να δοκιμάσει τις ιδέες της στην πράξη. Η τηλεφωνική γραμμή λειτουργεί 8 ώρες την ημέρα (και τα σαββατοκύριακα) και, δυστυχώς, δέχεται περίπου 7 κλήσεις την ημέρα. Στις γυναίκες που, κυρίως, μας καλούν προσφέρουμε ψυχολογική υποστήριξη ενώ δίνουμε και τη δυνατότητα νομικής στήριξης σε συνεργασία με συντρόφισσες δικηγόρους. Η λειτουργία της γραμμής λειτούργησε πολύ θετικά στην περιοχή (αλλά και ευρύτερα) και συνετέλεσε στην παρουσία και την εθελοντική προσφορά από πολλές γυναίκες».

Μια ενδιαφέρουσα μαρτυρία, για την εμπειρία του, καταθέτει ο Γ.Μ., καθηγητής πανεπιστημίου, που παρέδωσε μαθήματα πολιτικής οικονομίας στο στέκι, στο Κερατσίνι.

«Όταν μου έγινε η πρόταση για τη διοργάνωση των μαθημάτων δεν περίμενα ούτε ότι η συμμετοχή θα ήταν τόσο μεγάλη αλλά ούτε και το πόσο θα επηρέαζαν, μετά από τόσα χρόνια, τον δικό μου τρόπο προσέγγισης της πολιτικής οικονομίας. Πολλές φορές ο ακαδημαϊσμός μας επικρατεί του πολιτικού τρόπου σκέψης μας και οι οικονομικές μας αναλύσεις γεμίζουν με μαθηματικές εξισώσεις, καμπύλες και στατιστικές. Η επαφή με τον κόσμο της εργασίας ήταν μια σημαντική εμπειρία γιατί έδειξε, με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο, ότι η πολιτική οικονομία είναι, πάνω από όλα, η καθημερινή αγωνία και πάλη των εργαζόμενων και των άνεργων να καταφέρουν να επιβιώσουν σε έναν κόσμο που κυριαρχείται από τις δυνάμεις του κεφαλαίου».

Πιστεύουμε ότι το καλύτερο κλείσιμο για αυτόν τον σύντομο απολογισμό είναι τα λόγια του υποδιοικητή Μάρκος που μας ανέφερε ένας σύντροφος φοιτητής στο Περιστέρι: «πρέπει να ξυπνήσουμε αν θέλουμε να συνεχίσουμε να ονειρευόμαστε».

 

 

* Οι σύντροφοι και συντρόφισσες που μίλησαν στην «Εποχή» δεν θέλησαν να δημοσιοποιηθούν τα ονόματά τους γιατί, όπως μας τόνισαν, η δημιουργία και λειτουργία των στεκιών είναι αποτέλεσμα συλλογικής δουλειάς.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s